Το πρόσφατο περιστατικό του 45χρονου στα Γιάννενα που διαγνώστηκε με ευλογιά των πιθήκων, καθώς και τα αυξημένα περιστατικά monkeypox στη Μαδαγασκάρη, επαναφέρουν τη νόσο Mpox στο προσκήνιο της επικαιρότητας. Παρά την εύλογη ανησυχία που προκαλείται, οι ειδικοί εμφανίζονται καθησυχαστικοί για την κατάσταση στην Ελλάδα. Ωστόσο, η αυξημένη επιδημιολογική δραστηριότητα σε διεθνές επίπεδο απαιτεί σωστή ενημέρωση και εγρήγορση, ιδιαίτερα για τους ταξιδιώτες και τους εθελοντές.
Σύμφωνα με επίσημη δήλωση του προέδρου του ΕΟΔΥ, ένα μεμονωμένο κρούσμα δεν συνιστά λόγο ανησυχίας για το ευρύ κοινό. Η κλινική εικόνα του 45χρονου ασθενούς στην Ήπειρο είναι ήδη βελτιωμένη. Επιπλέον, κορυφαίοι λοιμωξιολόγοι επισημαίνουν ότι αυτό δεν αποτελεί το πρώτο κρούσμα για το 2026, καθώς η νόσος έχει χαμηλή θνητότητα και ελέγχεται αποτελεσματικά.
Τι είναι η νόσος Mpox και πώς μεταδίδεται
Η Mpox, η οποία παλαιότερα ήταν γνωστή ως «ευλογιά των πιθήκων», αποτελεί μια ιογενή λοίμωξη. Ο ιός που την προκαλεί ανήκει στην οικογένεια των Orthopoxviruses. Τα τελευταία χρόνια, η διεθνής κοινότητα δημόσιας υγείας παρακολουθεί στενά τη νόσο λόγω επιδημικών εξάρσεων σε διάφορες χώρες της Αφρικής.
Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε ότι η Mpox δεν μεταδίδεται εύκολα, όπως συμβαίνει με τη γρίπη ή άλλες κοινές αναπνευστικές λοιμώξεις. Αντίθετα, η μετάδοση του ιού επιτυγχάνεται κυρίως μέσω των εξής τρόπων:
- Στενή δερματική επαφή με άτομο που νοσεί ή με τις δερματικές του βλάβες.
- Επαφή με σωματικά υγρά ή μολυσμένα αντικείμενα (ρούχα, πετσέτες, σεντόνια).
- Παρατεταμένη στενή επαφή πρόσωπο με πρόσωπο μέσω σταγονιδίων.
- Επαφή με μολυσμένα άγρια ζώα σε περιοχές όπου η νόσος είναι ενδημική.
Τα συχνότερα συμπτώματα της ευλογιάς των πιθήκων
Στις περισσότερες περιπτώσεις, η νόσος είναι ήπια και αυτοπεριοριζόμενη, πράγμα που σημαίνει ότι υποχωρεί μόνη της. Παρόλα αυτά, η έγκαιρη αναγνώριση των συμπτωμάτων είναι καθοριστική. Τα βασικά συμπτώματα περιλαμβάνουν:
- Πυρετό και πονοκέφαλο.
- Έντονη κόπωση και γενικότερη κακουχία.
- Μυαλγίες (πόνους στους μύες).
- Διογκωμένους λεμφαδένες.
- Χαρακτηριστικό εξάνθημα ή δερματικές βλάβες, οι οποίες σταδιακά εξελίσσονται σε φυσαλίδες ή φλύκταινες.
Ωστόσο, ορισμένοι άνθρωποι ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου και ενδέχεται να εμφανίσουν σοβαρότερη μορφή της νόσου. Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν τα μικρά παιδιά, οι έγκυες, οι ανοσοκατασταλμένοι και τα άτομα με χρόνια νοσήματα.
Τι ισχύει για την έξαρση στη Μαδαγασκάρη
Την ίδια στιγμή, ανησυχία προκαλούν τα αυξημένα περιστατικά Mpox στη Μαδαγασκάρη. Η χώρα βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε καθεστώς ενεργής επιδημιολογικής επιτήρησης, καθώς έχει καταγραφεί ενεργή μετάδοση του ιού στην κοινότητα.
Για τον λόγο αυτό, η ενημέρωση των ταξιδιωτών, των επαγγελματιών υγείας και των ανθρωπιστικών ομάδων κρίνεται απαραίτητη. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται για τους εθελοντές που θα εργαστούν σε δομές φροντίδας ή απευθείας μέσα σε τοπικές κοινότητες με αυξημένη μετάδοση.
Χρειάζεται εμβολιασμός για το ταξίδι;
Σύμφωνα με τις διεθνείς οδηγίες δημόσιας υγείας (WHO, CDC), ο εμβολιασμός δεν συστήνεται μαζικά για όλους τους ταξιδιώτες. Αντίθετα, η θωράκιση αυτή μπορεί να συστηθεί μόνο μετά από εξατομικευμένη αξιολόγηση κινδύνου.
Η ιατρική αξιολόγηση πρέπει να προγραμματίζεται αρκετές εβδομάδες πριν από το ταξίδι, σε ένα εξειδικευμένο ιατρείο ταξιδιωτικής ιατρικής.
Πιο συγκεκριμένα, η προληπτική ανοσοποίηση αφορά κυρίως επαγγελματίες υγείας, μέλη ανθρωπιστικών αποστολών, εργαστηριακό προσωπικό και άτομα που έχουν αυξημένη πιθανότητα να έρθουν σε στενή επαφή με επιβεβαιωμένα κρούσματα.
Βασικά μέτρα προστασίας κατά τη διάρκεια του ταξιδιού
Κατά τη διάρκεια της διαμονής σας σε περιοχές με κρούσματα, όπως η Μαδαγασκάρη, οφείλετε να εφαρμόζετε πιστά τα παρακάτω μέτρα πρόληψης:
- Τηρείτε σχολαστική υγιεινή των χεριών με σαπούνι ή αντισηπτικό.
- Αποφεύγετε την άμεση επαφή με άτομα που εμφανίζουν εξάνθημα ή ύποπτα συμπτώματα.
- Μην μοιράζεστε προσωπικά αντικείμενα, όπως πετσέτες, κλινοσκεπάσματα και ρούχα.
- Αποφεύγετε αυστηρά την επαφή με άγρια ζώα, ζωντανά ή νεκρά.
- Ενημερώστε άμεσα έναν γιατρό ή τον υπεύθυνο της αποστολής σας, εάν αισθανθείτε αδιαθεσία.
Συμπερασματικά, η εμπειρία από τις ανθρωπιστικές αποστολές αποδεικνύει ότι η δημόσια υγεία βασίζεται στην πρόληψη και την εκπαίδευση. Η ψύχραιμη τήρηση των κανόνων υγιεινής και η έγκαιρη ενημέρωση αποτελούν τα ισχυρότερα εργαλεία προστασίας για εσάς, αλλά και για τους ευάλωτους πληθυσμούς που θέλετε να βοηθήσετε.
(Πηγές άρθρου: WHO, CDC, ΕΟΔΥ, TravelHealthPro, δηλώσεις παιδιάτρου Όλγας Τζέτζη)
Διαβάστε σχετικά άρθρα Mpox και παιδιά: Τι πρέπει να γνωρίζουν γονείς και παιδίατροι Ιατρική φροντίδα στα παιδιά ενός κατώτερου Θεού